Rác thải nhựa từ viên rửa bát: 3 cách bớt rác

Trả lời ngắn: Rác thải nhựa từ viên rửa bát đến từ ba nguồn: màng bọc từng viên, hộp hoặc túi đựng, và chai nước làm bóng. Ba cách bớt rác: chọn viên có màng tan trong nước thay vì màng nhựa phải bóc; mua hộp lớn thay vì nhiều gói nhỏ; và giữ lại hộp cứng để tái sử dụng, vì loại nhựa PP của hộp bền hơn hẳn túi mềm. Túi zip mềm gần như không có đường tái chế ở Việt Nam.

Rác thải nhựa từ một hộp viên rửa gồm những gì

Một hộp 60 viên trông gọn gàng, nhưng nếu tách ra thì có nhiều lớp hơn ta tưởng.

• Màng bọc từng viên. 60 mảnh, mỗi mảnh rất nhỏ.
• Hộp nhựa cứng hoặc túi mềm. 1 cái.
• Màng co bên ngoài hộp: có ở nhiều sản phẩm.
• Nhãn dán: thường là nhựa chứ không phải giấy.

Trong bốn thứ đó, hai thứ đầu quyết định gần hết khối lượng rác. Hai thứ sau nhỏ nhưng lại là loại khó phân loại nhất.

Màng tan trong nước và màng phải bóc

Đây là khác biệt lớn nhất và cũng dễ kiểm nhất. Màng tan trong nước làm từ PVA, nó tan hẳn trong chu trình rửa nên bạn thả nguyên viên vào ngăn, không bóc gì cả.

Màng phải bóc thì ngược lại: mỗi lần dùng một viên là thêm một mảnh rác thải nhựa vào thùng, và mảnh đó quá nhỏ để bất kỳ hệ thống tái chế nào nhặt được.

Hộp cứng, túi mềm và khả năng tái chế

Bảng này giải thích vì sao hộp cứng, tuy nhìn nhiều nhựa hơn túi zip, lại là lựa chọn tốt hơn: nó vào được dòng tái chế, và trước đó còn dùng lại được nhiều lần.

Cách 1: chọn viên không cần bóc màng

Một gia đình rửa mỗi ngày một lần rửa dùng khoảng 365 viên mỗi năm. Đổi sang loại màng tan trong nước là bớt đúng chừng đó mảnh nhựa nhỏ.

Đây là thay đổi ít công sức nhất trong ba cách, vì nó chỉ diễn ra một lần lúc chọn mua và sau đó không đòi hỏi gì thêm.

Cách 2: mua hộp lớn thay nhiều gói nhỏ

Gói 15 viên tiện để thử, nhưng mua đều đặn thì mỗi 60 viên bạn thải ra bốn cái bao bì thay vì một.

1. Ước lượng nhịp dùng. Một lần rửa mỗi ngày thì một hộp 60 viên đi được hai tháng.
2. Mua theo nhịp đó, đừng mua nhiều hơn ba tháng, enzyme giảm tác dụng dần khi để lâu.
3. Giữ hộp cũ để đổ viên từ gói tiếp theo sang, nếu lần sau mua gói nạp.

Cách 3: dùng lại hộp cứng

Hộp PP có nắp bấm là thứ hữu dụng trong bếp: đựng muối máy rửa bát chia nhỏ, đựng miếng bọt biển dự phòng, đựng đồ khô.

Mỗi lần dùng lại là một cái hộp mới không phải mua. Đó là cách giảm rác thải nhựa hiệu quả hơn hẳn việc bỏ đúng thùng phân loại, vì tái sử dụng đứng trên tái chế trong thứ tự ưu tiên.

Rác thải nhựa mỗi năm từ một bếp

Đặt con số lên bàn thì dễ quyết định hơn. Một gia đình chạy máy mỗi ngày, dùng viên có màng phải bóc và mua gói 15 viên, thải ra trong một năm:

Chuyển sang viên màng tan trong nước và mua hộp 60 viên cắt bỏ hoàn toàn dòng đầu tiên và giảm dòng thứ hai xuống còn sáu hộp. Riêng hai thay đổi đó đã bớt phần lớn khối lượng rác thải nhựa trong bảng.

Phân loại đúng trước khi bỏ

• Rửa và để khô hộp trước khi bỏ vào thùng tái chế, hộp còn dính bột làm cả lô bị loại.
• Bóc nhãn dán nếu bóc được.
• Không nhét túi mềm vào trong hộp cứng: trộn hai loại nhựa làm hỏng cả lô.

Ba việc này mất chưa tới một phút mỗi hộp và là khác biệt giữa nhựa thật sự được tái chế với nhựa chỉ đi qua thùng tái chế rồi ra bãi rác.

Nguồn tham khảo

• Wikipedia: Resin identification code: ý nghĩa các số 1–7 trên nhựa
• Wikipedia: Polyvinyl alcohol: loại màng tan trong nước bọc viên rửa